Półautomatyczny system przygotowywania i podmiany wody w akwarium

Układ do przygotowywania wody

Zbiornik na wodę

Aby przygotować wodę na wymianę do akwarium musimy dysponować zbiornikiem na jej przygotowywanie. Ważne jest aby zbiornik miał pojemność co najmniej 25% objętości akwarium. Zbiornik autora ma 375l wody co stanowi 27,7% objętości akwarium. Istotne jest również aby zbiornik był blisko akwarium i był do niego łatwy dostęp. Autor umieścił zbiornik na stelażu  pod akwarium. Jeżeli zbiornik na wodę umieścimy w zamykanej szafce należy pamiętać aby wykonać otwory wentylacyjne w szafce. Należy również wziąć pod uwagę fakt, że do zbiornika będzie dochodziło kilka wężyków i kabli. W pobliżu zbiornika na wodę musi być również doprowadzona instalacja wodna oraz kanalizacyjna. Tak więc aby założyć opisywany przez autora system należy spełnić kilka istotnych warunków.

Filtr osmotyczny -RO.

Sercem systemu do przygotowywania wody wysokiej jakości jest filtr osmotyczny. Stanowi on podstawę uzyskiwania wody o właściwych parametrach wolnej od mikroorganizmów. Należy go zamontować w pobliżu ujęcia wody i systemu kanalizacji. Dostarczone do filtra przewody ograniczają tą przestrzeń do 50-80cm (nie za dużo) ale wężyki (teflonowe)  można dokupić oddzielnie. W handlu są dostępne modele o wydajności 150, 200, 300 litrów na godzinę. Jest to wydajność przy temperaturze wody w kranie około 24⁰C czyli tylko teoretyczna. Wydajność filtra spada gwałtownie wraz ze spadkiem temperatury. Ponieważ różnica ceny pomiędzy modelami wynosi 20-30zł. należy kupić najwyższy model aby zapewnić sobie możliwie największy przerób wody przez osmozę. Filtr instalujemy w ten sposób aby wodę czystą doprowadzić do naszego zbiornika na wodę.

Kontrola napełniania zbiornika wodą z filtra osmotycznego.

    Woda z filtra płynie bardzo powoli. Musimy posiadać system, który zamknie dopływ wody do filtra gdy osiągnie on właściwy poziom w zbiorniku na wodę. W przeciwnym wypadku grozi nam zalanie pomieszczenia. Niestety okazać się może, że taki system jest droższy od samego filtra osmotycznego. Ponieważ z filtra RO wychodzą dwa wężyki z brudną i czystą wodą nie możemy zastosować prostej metody na pływak i zamknąć wodę na wylocie filtra. Musimy zastosować zawór elektromagnetyczny, który zamknie nam wodę na zasilaniu filtra. Do sterowania zaworem musimy posiadać układ kontrolujący poziom wody w zbiorniku na wodę, który będzie sterował pracą zaworu elektromagnetycznego. Autor używa sonaru, jak na zdjęciu obok. Jest to bardzo wygodne ale jednocześnie drogie urządzenie. Co najważniejsze jednak nie musimy zanurzać go w wodzie. Steruje się nim ustawiając odległość lustra wody od sonaru (od 5 do 30cmm) przy której ma zamknąć zawór elektromagnetyczny. Ze względy na wysoką ceną autor nabył sonar na rynku wtórnym co nie jest proste. Na rynku jest dostępnych kilka urządzeń przystosowanych do współpracy z RO np. Auto uzupełniacze wody Aqua-Medic w cenie około 470zł - zdjęcie poniżej.

Jak wspomniałem wcześniej sonar czy kontroler musi współpracować ze zaworem elektromagnetycznym. Można nabyć zawory na wtórnym rynku za połowę ceny. Przeważnie są one demontowane ze starych pieców. Można również nabyć nowy. Zawory takie produkują firmy akwarystyczne do akwariów morskich np. Aqua-Medic. Z doświadczeń autora wynika, że w sklepach z armaturą CO bardzo trudno kupić zawory elektromagnetyczne. Można nabyć takie zawory w internetowych sklepach akwarystycznych. Poniżej zamieszczono dwa zdjęcia w kolejności zawór autora i nowy zawór Aqua-Medica.

Woda z kranu do mieszania z wodą z filtra RO

Musimy posiadać możliwość mieszania wody z RO z wodą z kranu ponieważ woda z osmozy jest całkowicie zdemineralizowana a trochę soli w akwarium jest jednak potrzebnych. Proporcję mieszania ustala się na podstawie parametrów wody z kranu biorąc pod uwagę jaką wodę chcemy otrzymać np. autor miesza wodę w stosunku 1:8 ( woda kranowa do wody z RO). Aby woda z kranu nie zawierała zawiesin oraz zanieczyszczeń chemicznych zastosowano filtr wodociągowy firmy AquaFilter z wkładem mechaniczno-chemicznym. Jakość wody ma zasadnicze znaczenie dla naszego akwarium ponieważ woda stanowi środowisko, w którym żyją mieszkańcy akwarium.

Układ do wymiany wody

Napuszczanie przygotowanej wody do akwarium

 W zbiorniku na wodę umieszczono fontannę ogrodową Aqua Szuta o wydajności 2000l/h. Zasysanie wody w fontannie znajduje się około 4 cm od podstawy fontanny w związku z czym zostawiałaby ona 4 cm wody w akwarium. Aby tego uniknąć z kolanka i rurki (kształtki oferowane w sprzedaży przez Aqua Szuta) wykonano element zasysający wodę, który przyłączono do wlotu wody w fontannie. Jest to dobrze widoczne  na pierwszym zdjęciu w artykule po wywołaniu powiększenia poprzez klikniecie obrazka. Teraz pompa wybiera wodę do 1mm nad poziom dna zbiornika na wodę. Zbiornik na wodę połączono z akwarium wężykami Sacem'a o średnicy 20mm. Bardzo ważne jest aby dobrać właściwą średnicę wężyka do pompy aby nie dławić jej pracy. Można oczywiście zamontować inne węże np. ogrodowe ale proponuję zbrojone aby się nie zaginały. Wejście węża do akwarium wykonano przez rurkę U-kształtną zrobioną ze wspomnianych wcześniej kształtek (kolanek i rurek) Aqua Szuta. Ponieważ zbiornik na wodę umieszczono poniżej akwarium na wężyku pomiędzy fontanną a akwarium zamontowano zawór zwrotny jak na obrazku obok. Użyto zaworu o średnicy 15mm do instalacji CO (około 10zł.). Jest to konieczne aby woda w akwarium nie zasysała się i nie wracała do zbiornika na wodę na dole. Aby chronić się przed zalaniem zastosowanie zaworu zwrotnego (jednokierunkowego) jest konieczne. Należy również szczególnie zwrócić uwagę na wszelkie połączenia węży z elementami i używać metalowych obejm zaciskowych. Nie należy się martwić o to, że fontanna przepompuje wodę i spali się. Może ona spokojnie pracować bez wody nawet kilkadziesiąt minut. Poza tym pracując bez wody wydaje głośny dźwięk informujący, że należy ją wyłączyć z prądu.

Spuszczanie wody z akwarium

Aby łatwo zasysać wodę z akwarium wykonano proste urządzenie oparte o gruszkę do nosa dla dzieci (największy rozmiar) widoczną na obrazku obok (czerwona). Gruszkę połączono do trójnika za pomocą silikonu, obejmy metalowej, kawałka rurki i wężyka. Można to zrobić na wiele sposobów. Naciskając gruszkę (przy zamkniętym zaworze kulowym) zasysamy wodę z akwarium. Schemat połączenia gruszki przedstawiono poniżej.

Zasysanie wody z akwarium następuje poprzez rurkę U-kształtną wykonaną również z kształtek Aqua Szuta. Część rurki U-kształtnej znajdująca się w akwarium posiada taką długość, że spuszczana jest taka ilość wody jaka jest przygotowywana w zbiorniku na wodę. Usprawnia do bardzo proces wymiany wody. Zawsze tyle samo upuszczamy i nalewamy wody. Za gruszką zamocowano zawór kulowy do odcinania spuszczanej wody. Zawór ten należy zawsze zamknąć po spuszczeniu wody aby zapobiec zassaniu wody z akwarium. Jak widać na obrazku część instalacji do spuszczania wody wykonano z plastikowych rur do zimnej wody. Wlot do otworu kanalizacyjnego wykonany jest jednak z wężyka celem łatwiejszego manewrowania. Plastikowe rurki połączono specjalnym do tego celu klejem. Jak widać na rysunku gruszka wraz z rurami znajduje się na boku akwarium w rogu mieszkania przez co nie jest widoczna.

Najbardziej skomplikowanym elementem opisanego systemu jest układ sterowania zaworem elektromagnetycznym przez sonar. Niestety nie da się zbytnio uprościć tego systemu. Pozostałe elementy są proste w wykonaniu i mało zawodne w działaniu. Ponieważ wymianę wody powinno dokonywać się co najmniej raz w tygodniu czynności ta powinna być prosta i przyjemna. Używanie wiader, przenośnych wężyków zawsze kończy się rozlaniem wody. Jest to czynność nużąca i pracochłonna. Dlatego usprawnienie tego procesu zawsze ma pozytywny wpływ na jakość wykonanej pracy.

Fisherfisher