CO2

 

    System nawożenia roślin dwutlenkiem węgla jest niezbędnym elementem wyposażenia akwarium z gęstą obsadą roślin. Wykonany został z elementów dostępnym powszechnie na rynku. Składa się z butli ze sprężonym CO2, reduktora ciśnienia, przewodów transportujących dwutlenek węgla oraz dyfuzorów. Dwutlenek węgla jest dostarczany w sposób ciągły do akwarium

Butla ze sprężonym CO2

 Jako butli użyto gaśnicy śniegowej 6kg, która jest niczym innym jak stalową butlą napełnioną CO2.

Wszystkie butle ze sprężonym CO2 podlegają legalizacji. Data następnego badania jest wybita na butli. Nie należy używać butli nie posiadających aktualnych badań

    Wybierając butlę należy zwrócić uwagę na jej stopę. Butla musi stać stabilnie w pozycji pionowej. Najważniejszą jednak rzeczą w butli jest jej zawór. Jeżeli widzimy, że jest on nowy do mamy 50% szanse, że będzie dla nas odpowiedni. Pełna, zakręcona butla, z której nie ma wycieku CO2 nie daje jeszcze nam gwarancje, że zawór będzie szczelny przy odkręconej butli. Niestety większość zaworów rozszczelnia  się po odkręceniu. Biorąc pod uwagę  fakt, ze CO2 dostarczamy w sposób ciągły jest to nieakceptowalne. Dlatego należy odkręcić zawór przy zakręconym reduktorze i sprawdzić wodą z mydłem czy zawór nie przepuszcza. Nabicie butli zamyka się w kwocie 15-30zł. i jest osiągalne w specjalistycznych punktach z gazami technicznymi lub co bardziej prawdopodobne serwisach ppoż.

CO2 jest cięższy od powietrza dlatego w przypadku wycieku ściele się po ziemi. Nie jest on toksyczny jednakże wypiera tlen z atmosfery i w dużych stężeniach powoduje uduszenie. Gaz ten nie posiada zapachu i dlatego jest trudno wykrywalny w powietrzu za pomocą zmysłów.

 Nie polecam umieszczania stalowych butli z CO2 z pomieszczeniu gdzie stale przebywają ludzie. Autor umieścił butlę w kotłowni i wężykiem długości 15m połączył z dyfuzorami w akwarium. Należy pamiętać, że ze wzrostem temperatury rośnie ciśnienie gazu  w butli. Butla oraz reduktor posiadają zawory w postaci blaszki miedzianej o odpowiedniej grubości. Po przekroczeniu ciśnienia granicznego blaszka pęka i CO2 gwałtownie wydostaje się na zewnątrz. Towarzyszy temu huk wystrzału i strumieniowy wyciek gazy, którego ciśnienie może bardzo poważnie uszkodzić tkanki i narządy ludzkie. Dlatego ustawiając butlę należy tak ustawić kierunki wylotów zaworów bezpieczeństwa aby na kierunku ewentualnego wycieku gazu nie znajdowali się ludzie.

Nie wolno umieszczać butli z CO2 w pobliżu otwartych źródeł ognia, elementów grzewczych, innych źródeł ciepła (np. lamp HQI) Na butle nie powinny padać bezpośrednio promienie słoneczne. Butli nie wolno rzucać, przewracać, toczyć, uderzać o nie przedmiotami.  Butle należy chronić przed ogrzaniem do temperatury powyżej 35o C. Butlę należy zabezpieczyć przed upadkiem np. przegrodą lub barierą.

Jeżeli stwierdzimy, że zawór lekko przepuszcza należy odkręcić go do końca. Ten sposób postępowania wynika ze specyficznej budowy zaworu. Jeżeli to nie pomoże można próbować go lekko dokręcić ale osobiście polecam wymienić butle na inną.

Przewód do CO2

    Jako przewodu użyto grubościennego wężyka do paliwa o średnicy 5 mm, który jest dostępny w sklepach motoryzacyjnych. Można również kupić specjalne węże do  CO2  w sklepach akwarystycznych np. JBL. Ponieważ autor używa dwóch dyfuzorów wystąpiła potrzeba użycia trójnika. Zastosowano miedziany trójnik w celu zmniejszenia ryzyka złamania lub pęknięcia. W każdym przypadku gdy waż nakładano na jakikolwiek króciec (trójnika, reduktora, zaworu przeciwzwrotnego) używane metalowych obejm zaciskowych. Jest to nieodzowny element bezpieczeństwa układu. Pomiędzy butlą a dyfuzorami zamontowany zawór przeciwzwrotny aby zapobiec cofaniu się wody z akwarium.

Reduktor do CO2

    Użyto reduktora spawalniczego do CO2 firmy Rhona. Ma on tę zaletę, że posiada dwa zawory regulacyjne. Należy pamiętać, że odkręcając zawór zmniejszamy ciśnienia gazu na wylocie reduktora. Reduktor podlega okresowym badaniom kontrolnym. Przeważnie data następnego przeglądu jest naklejona na odwrocie manometrów. Na samym reduktorze trudno jest ustawić przelot np. jeden bąbelek na sekundę. Dlatego czasami używa się dodatkowych zaworków. Można kupić specjalistyczne zawory do tego celu. Zdecydowanie odradzam używania zaworów używanych do napowietrzania akwarium.

 

 

Jeżeli w butli zostało niewiele gazu często zdarza się, że nagle zwiększa się ciśnienie CO2 na wyjściu z reduktora co jest  spowodowane jego budową. Zdarza się wtedy, że stężenie CO2  przekracza dopuszczalne granice i nasze rybki giną. Niektóre reduktory nie posiadają tej wady i zawsze podają stałe ciśnienie. Są też dostępne zawory, które również zawsze podają stałe ciśnienie gazu.

Dyfuzory do  CO2 (reaktor do  CO2 )

  

Użyto dwóch dyfuzorów firmy JBL. Do każdego dyfuzora zainstalowano trzy dodatkowe moduły uzupełniające. W akwariach z filtrem zraszanym występują duże straty   CO2 w procesie zraszania wody dlatego nasz zestaw do nawożenia musi być odpowiednio wydajny. W układzie z filtrem zraszanym podstawowe znaczenie ma lokalizacja dyfuzorów w akwarium. Autor umieścił je pod filtrem zraszanym. W ten sposób spadająca do akwarium woda omywa dyfuzory zabierając CO2 i rozprzestrzenia go po całym w akwarium. Modułowa budowa dyfuzora umożliwia dokładanie kolejnych elementów. Zwiększa się w ten sposób wydajność dyfuzora poprzez wydłużenie drogi bąbelka CO2. Konstrukcja dyfuzora eliminuje konieczność stosowania licznika bąbelkowego. W akwarium autora CO2 podawany jest z częstotliwością 3 bąbelków na sekundę.
 

Czasami zdarzają się dłuższe przerwy w dostawie prądu. Nie pracują wtedy filtry a CO2 jest stale podawany. Po dłuższym okresie może powstać zbyt duże stężenie CO2  w akwarium. Można zabezpieczyć się poprzez zamontowanie zaworu elektromagnetycznego na wężyku zasilającym .