Postępowanie z  nowo pozyskanymi roślinkami.

Kiedy pozyskamy nowe roślinki do akwarium, ze sklepu czy od kolegi, jest kilka kroków, które należy podjąć. Przede wszystkim należy delikatnie je rozpakować  i umieścić na płytkiej tacy z wodą o temperaturze naszej wody w zbiorniku. Następnie powinniśmy je dokładnie obejrzeć szukając glonów, ślimaków i ich jaj. Jaja ślimaków są przeźroczyste, galaretowate i czasami łatwiej je wyczuć palcami niż zobaczyć. Gdy stwierdzimy ich obecność na roślinkach trzeba je usunąć pod bieżącą wodą. Pozbywamy się również uszkodzonych liści używając do tego celu ostrych nożyczek lub noża.

Przeważnie nie tolerujemy żadnych roślin zaatakowanych przez glony. Jednakże czasami zdarza się, iż otrzymamy bardzo rzadką roślinkę. Wtedy należy poddać ją dezynfekcji. Istnieje kilka metod dezynfekcji roślin:

1. 15 minutowa kąpiel w roztworze nadmanganianu potasu, który dodajemy w stosunku 10mg na litr wody.

2. Na rynku dostępne są preparaty do zwalczania ślimaków i stułbi. Oparte są one na związkach miedzi. Z powodzeniem można je stosować do dezynfekcji roślin wodnych zgodnie ze wskazówkami producenta.

Nie wszystkie roślin są jednakowo wrażliwe na takie kąpiele. Rotala macrandra jest o wiele bardziej delikatniejsza niż np. rośliny z rodzaju Anubias. Po przeprowadzeniu dezynfekcji roślinki należy niezwłocznie wypłukać pod  bieżącą wodą i posadzić w akwarium.

Często zdarza się nam zakupić roślinki umieszczone w małych, plastikowych doniczkach. Jest wiele powodów takiego sposobu uprawy i sprzedaży roślin. Po pierwsze ich uprawa jest łatwiejsze w formie emersyjnej a tempo wzrostu większe. Korzenie roślin owijane są watą a następnie poddawane kąpieli w nawozach dla roślin. Poza tym rośliny takie są wolne od ślimaków i wszelkich glonów. Ważne jest również, iż formy emersyjne roślin są sztywniejsze i bardziej odporne na uszkodzenia co ułatwia ich transport. Doniczki chronią korzenie przed uszkodzeniami. Na końcu należy dodać, że często w doniczce umieszcza się informacje o warunkach uprawy danej roślinki i jej przeznaczeniu - akwarium czy terrarium.

Przed włożeniem do akwarium roślinkę należy ostrożnie wyjąc z doniczki i używając palców usunąć watę. Ważnym jest aby wata została dokładnie usunięta z korzeni ponieważ zawiera ona fosfor i azot. Generalnie roślinki sadzone w doniczkach doskonale przyjmują się w akwarium. Z czasem wszystkie ich liście zostają zastąpione formą submersyjną.

Beż względu  na to czy kupiliśmy roślinki w doniczkach czy nie należy za pomocą ostrych nożyczek usunąć zgniłe korzenie. W razie potrzeby możemy przyciąć całe korzenie ale na długość nie krótszą niż 3 mm.

Rośliny rozetowe

Rośliny, których liście ułożone są w kształcie rozety jak rodzaje Echinodorus i Cryptocoryne sadzimy używając palców. Rośliny chwytamy w okolicy korzeni i wsadzamy w dołek, który robimy używając palca wskazującego. Ciągle trzymając roślinkę palcami umieszczamy ją w podłożu tak, aby schować całe korzenie. Na końcu delikatnie ciągniemy roślinkę do góry aż cała szyjka korzeniowa znajdzie się ponad żwirem. W przeciwnym wypadku może nastąpić gnicie korzeni.

Zarówno rodzaj Echinodorus jak i Cryptocoryne mogą przechodzić głębokie zmiany wyglądu liści podczas przechodzenia z formy emersyjnej w formę submersyjną. Przeważnie formy submersyjne liści roślin z rodzaju Echinodorus są dłuższe i węższe z krótszym ogonkiem liściowym.

Liście submersyjne roślin z rodzaju Cryptocoryne są zazwyczaj ułożone bardziej pionowo. Poza tym kształt, kolor i wielkość liści tych roślin w znacznym stopniu zależy od warunków środowiskowych panujących w akwarium.  Tak np. wielkość C. wendtii może wahać się od 10cm do ponad 30cm i może ona poprzybierać kolor od jasno oliwkowego przez róż do koloru czerwieni a jej liście mogą mieć kształt od prostych do zakrzywionych, od matowych do lśniących. Cryptokoryny uprawiane w silnym świetle są zazwyczaj krótsze.

Rośliny długołodygowe

Termin ten oznacza roślinki, których liście i łodygi wyrastają z centralnej łodygi. Ich łodygi często rozgałęziają się. Niektóre z nich tworzą formy pływające ale większość zakorzenia się w podłożu. W dobrych warunkach szybko rosną jak np. roślin z rodzaju Hygrophila, Rotala i Cabomba.

Uważa się, że przed posadzeniem takich roślin należy usunąć liście na długości 4-6cm od korzeni. W praktyce jednak pozostawienie tych liści nie ma wpływu na zdrowie roślina co więcej ułatwia ich sadzenie i sprzyja wypuszczaniu nowych łodyg.

Obcinając przed wsadzeniem spody łodyg ostrymi nożyczkami  przyspieszymy proces ukorzeniania się. W jednej grupie sadzimy nie więcej niż trzy roślinki pozostawiając pomiędzy grupami przestrzeń co najmniej 2-3 cm. Dla roślin światłolubnych przestrzeń ta powinna być większa. Kępka roślin długołodygowych wyglądają znacznie lepiej niż pojedyncze egzemplarze posadzone tu i tam.

W niektórych sytuacjach trudno jest utrzymać rośliny w podłożu przed wypuszczeniem korzeni. Ma to miejsce kiedy używany żwiru o zbyt dużej średnicy ziaren lub posiadamy duże ryby denne. W takim przypadku możemy przycisnąć roślinki kilkoma kamykami umieszczając je dookoła sadzonki. Po ukorzenieniu się kępki kamienie będziemy mogli usunąć. Możemy również pozostawić roślinki przez kilka dni aby pływały na powierzchni wody w celu wypuszczenia korzeni. Ta technika jest często używana w przypadku delikatnych roślin, których stan podczas transportu znacznie się pogorszył.  Przeważnie szybko ich stan ulega poprawie biorąc pod uwagę silne naświetlenie występujące na powierzchni akwarium. Wadą tej metody jest fakt, że łodygi roślin często skręcają się ale kilka dni  po posadzeniu prostują się ponownie.

Inna metoda, która ma zastosowanie do wielu gatunków, polega na umożliwieniu łodydze płożenia się po dnie. Możemy przycisnąć łodygę do dna za pomocą kamieni. Większości roślin wypuści nowe pędy i korzenie z międzywęźli. W tym czasie można usunąć korzenie. Czasami łodygi pod korzeniami gniją ale nie przeszkadza to procesowi ukorzeniania się.

Rośliny posiadające bulwy

Są to przede wszystkim roślin z rodzaju Aponogeton, Nymphaea i Crinum. Należy postępować z nimi ostrożnie. Większości bulw rozwija się lepiej jeżeli zostawimy je częściowo odsłonięte. Lotosy właściwe preferują pozostawienie całej bulwy do 1/3 na powierzchni żwirku z korzeniami w podłożu. Roślin z rodzaju Nymphoides mogą mieć tylko korzenie umieszczone w podłożu w przeciwnym wypadku bulwa zaczyna gnić. Przed posadzeniem bulw roślin z rodzaju Aponogeton musimy mieć pewność gdzie jest ich część szczytowa. Jeżeli nie mamy pewności należy pozostawić je na powierzchni podłoża aż zaczną kiełkować. I znowu nie należy umieszczać bulwy głębiej niż na 2/3 jej długości w podłożu. Bulwy roślin z rodzaju Crinum maja tendencję do gnicia jeśli zakopiemy je więcej niż połowa ich długości.

Rośliny posiadające kłącza

Charakterystyczną cechą tych roślin jest kłącze rosnące poziomo ponad podłożem. Z kłącza odchodzą w dół korzenie i rosnące do góry liście. Przykładem są roślin z rodzaju Anubias i Nuphar. Jest niezmiernie ważnym, aby umieszczać te roślin w akwarium w sposób umożliwiający wypuszczanie korzeni w dół. Zakopane kłącze zaczyna gnić. Anubiasy potrafią wypuszczać bardzo długie korzenie o długości nawet kilkunastu centymetrów. Rośliny te bardzo słabo transportują tlen przez swoje korzenie dlatego źle rosną w beztlenowym podłożu.

Epifity

Roślin takie jak Vesicularia dubyana, Microsorum pteropus i z rodzaju Bolbitis nie należy sadzić w podłożu. Roślin te wiją się jak bluszcz i rosną najlepiej przytwierdzone do stałych powierzchni (korzenie, kamienie, lignity, skamieniałe drewno itp.) Większości z tych roślin rośnie na granicy wodospadów, na brzegach bystrych strumieni. Ich korzenie silnie przyczepiają się do skał. Natomiast liście czerpią składniki odżywcze z wody.

W akwarium rośliny te rosną najlepiej przyczepione do korzeni lub kamieni. Preferują podłoża o szorstkiej powierzchni, jednakże mech trzeba czasami wciskać pomiędzy skały czy korzenie aby uzyskać silne mocowanie. Najprostszym sposobem mocowania epifitów jest obwiązanie ich za pomocą żyłki wędkarskiej do wybranej powierzchni. Żyłka nie jest widoczna w wodzie i mocno trzyma roślinki. Rośliny z rodzaju Bolbitis preferują bardziej korzenie  niż kamienie co objawia się szybszym wzrostem.

Mech porasta szybko powierzchnie jak również szybko rośnie jako wolno pływająca roślinka. Jedną z użytecznych metod mocowania mchu jest użycie zszywacza. Po kilku dniach zszywki zardzewieją i przestaną być widoczne ale będą przytrzymywać mech aż przyczepi się do powierzchni.

Drobne roślinki

Ostatnią grupę stanowią małe roślinki, które zyskały popularność dzięki publikacją Takashi Amano. Należą do nich gatunki z rodzaju Glossostigma i Lillaeopsis. Niezwykle trudno a wręcz niemożliwe jest umieścić te roślinki w podłożu jeżeli są mniejsze niż 3 mm.

Istnieję dwie metody postępowania. Pierwsza to zakup roślinek w doniczkach. Usuwamy doniczkę i część wełny. Pozostała część wełny posłuży jako kotwica. Z odrobiną szczęścia roślinki rozkrzewią się szybko.

Metoda, która najlepiej nadaje się dla Glossostigmy jest trochę nużąca. Polega ona na wciskaniu pojedynczych roślinek w żwir z użyciem pincety. Ta roślinka jest po prostu za mała aby używać palców.

Aquarium Design Amano sprzedaje pięknie ale niezwykle drogie narzedzia do sadzenia roślin i kształtowania podłoża. Na szczęście długie pincety, nożyczki można taniej nabyć korzystając z np. wyposażenia  laboratoriów. Inne firmy również sprzedają takie narzędzia po niższych cenach.

Jeżeli posiadamy kawałek trawnika z Lillaeopsis jest łatwy sposób na posadzenie tego gatunku. Wystarczy położyć trawnik na podłożu w akwarium i posypać go żwirkiem aby nie wypłynął. Po dwóch tygodniach roślinki się ukorzenią a żwirek zniknie z naszego trawnika.

Na podstawie publikacji KarenRandall by Fisherfisher